ย้อนกลับไปเมื่อวันอาทิตย์ที่ 20 ธันวาคม 2552 ที่ผ่านมา ผมได้รับมอบหมายให้ดูเรื่องเสียงทั้งหมดของงาน “คุยสบายสไตล์ Tweeple” ที่ร้านวาวี สาขาซอยอารีย์ ลักษณะงานเป็น event เล็กๆ มีการเล่นดนตรีโดยวง iHear ในช่วงแรก ก่อนที่จะเข้าในช่วงเสวนาที่นำโดยคุณสุทธิชัย หยุ่น

ทีม production นำโดยพี่หงษ์ @hongsyok โดยแบ่งงานออกเป็น video และ audio ในส่วนของ video นั้นเป็นทาง @DaveDawComm (dawcomm.blogspot.com) เป็นทีมดูแล ส่วนผมดูในส่วนของ audio ซึ่งจะต้องป้อนเสียงส่งให้กับระบบต่างๆตามนี้

1. FOH : ในงานนี้ใช้ลำโพง Bose L-1 เพียงชุดเดียวสำหรับทั้งเสียงจากวงดนตรี iHear และเสียงจากงานเสวนาเพื่อกระจายให้คนในร้านวาวีในวั้นนั้นได้ยิน
2. Live Encoder : งานนี้มีการถ่ายทอดสดทาง internet ผ่านทาง http://www.beenets.com/live/ โดยสัญญาณเสียงจากผมและสัญญาณภาพจาก DaveDawComm จะถูกส่งมาที่ encoder เพื่อส่งเป็นสัญญาณถ่ายทอดสด
3. VDO system : นอกเหนือไปจากการดูและเรื่อง vdo สำหรับการถ่ายทอดสดแล้ว ทีม DaveDawComm ยังทำการบันทึกลง DVD ไว้ให้ด้วย ซึ่งจำเป็นต้องมีสัญญาณเสียงเข้าไปบันทึกด้วย
4. Audio recording : อันนี้อยู่นอกเหนือความต้องการของ production แต่เป็นส่วนที่ผมใส่เข้ามาเองเพื่อบันทึกเสียงเป็น Backup ไว้อีกชุดนึง เผื่อมีการผิดพลาด

ผมเลือกใช้วิธีทำงานได้แบบเดียวกับที่ใช้กับการถ่ายทอดสดวง iHear ทั้ง 2 ครั้งก่อนหน้านี้ คือเลือกใช้อุปกรณ์ที่พอจะหาได้จากเพื่อนๆกันเอง (กึ่งๆว่าเป็น crowd sourcing) โดยชิ้นที่เป็นศูนย์กลางของงานครั้งนี้ผมขอหยิบยืม Yamaha MG124C จากทีม DaveDawComm เพราะหลังจากอ่านดูใน manual แล้วสามารถตอบความต้องการของงานนี้ได้

สาเหตุสำคัญที่ทำให้ผมคิดว่า Yamaha MG124c ตอบความต้องการสำหรับงานนี้ได้ก็คือ

1. มี Aux Send แบบ Pre-fader ที่จะแยกสัญญาณไปป้อนให้กับ Bose L-1 ได้โดยแยกอิสระจากสัญญาณถ่ายทอดสด
2. มี Sub group out ที่แยกจาก main stereo fader สามารถทำให้ควบคุม level ของสัญญาณที่ส่งไป live encoder และ vdo system ได้อิสระจากกัน
3. มี record out ต่างหากอีก 1 คู่เพื่อส่งสัญญาณไปที่เครื่องคอมพิวเตอร์เพื่อบันทึกเสียง
4. มี PFL (pre-fader listen) ที่ช่วยได้เยอะมากๆๆๆๆ ในการแก้ปัญหาระหว่างการถ่ายทอดสด
5. รับ mic ได้ถึง 6 input
6. ไม่ต้องไปเสียค่าเช่าจากที่ไหน ยืมทีม DaveDawComm เอานี่แหละ สะดวกดี ข้อนี้สำคัญมาก

นี่เป็นตัวอย่างผังการเชื่อมต่อคร่าวๆที่ส่งไปให้ทีม production ได้ดูกันก่อน

microphone ที่ใช้ในงานนี้มีทั้งหมด 6 ตัว โดยเป็น wireless mic จากทางทีม The Nation นำมาให้ 2 ตัว , Shure SM57 2ตัว ของ @iPattt ที่ใช้ทั้งสำหรับ iHear Band และงานเสวนา และ Shure PG42 ของ @hongsyok ที่ทีแรกคิดว่าจะเอาไว้เป็น backup แต่แล้วก็ได้ใช้จริงๆ

ในช่วงแรกของงานเป็นการถ่ายทอดสดวง iHear ซึ่งสัญญาณเสียงทั้งหมดประกอบไปด้วย

1. Mic 1 : สำหรับเสียงร้องนำและเครื่องเป่า ต่อตรงเข้า Bose L-1 และ through มาที่ mixer
2. Mic 2 : สำหรับเสียง percussion ต่อตรงเข้า Bose L-1 และ through มาที่ mixer
3. RD-700GX digital piano : ตรงตรงเข้า mixer ทั้ง 2 ช่อง L/R แต่ส่งแค่ L(mono) กลับไปที่ Bose L-1
4. Mic 3 : สำหรับเสียง flute และร้องประสาน ต่อตรงเข้า mixer และส่งต่อไปที่ Bose L-1
5. Mic 4 : ไมค์ PG42 ที่ backup เอาไว้ของ @hongsyok ถูกเอามาใช้จับสัญญาณกีต้าร์จากหน้าตู้ Fender Blue Deluxe ของ @feelinglomo แต่ไม่มีการส่งกลับไปที่ Bose L-1 เพราะตู้แอมป์ดังพออยู่แล้ว

สรุปแล้วก็คือใช้ครบทั้ง 6 mic inputs บน mixer โดยการ balance เสียงต้องคอย monitor ทั้ง 2 mix คือทั้งเสียง FOH ที่คนในร้านวาวีได้ยิน และเสียงจาก mix-out ที่ใช้สำหรับถ่ายทอดสด ถ้าสังเกตก็จะเป็นผมถอดๆใส่ๆหูฟังอยู่ตลอดเวลา ถอดก็เพื่อฟัง FOH แล้วใส่ก็เพื่อฟัง mix-out น่ะครับ

พอถึงช่วงการเปลี่ยน session จากดนตรีโดย iHear มาเป็นการเสวนาบนเวที เรียกได้ว่าแทบจะต้องรื้อ input กันทั้งหมดเลย โดยส่วนที่เร็วที่สุดคือเสียบ wireless mic ทั้ง 2 ตัวเข้าไว้ก่อน โดยสามารถส่ง mic ทั้ง 2ตัวให้พิธีกรทั้ง 2คนบนเวทีเริ่มดำเนินรายการได้ก่อน (@nuishow และ @jomquan) โดยในระหว่างนั้นก็ต้องทำการโยกย้ายสาย mic อีก 4 เส้นเพื่อต่อกับไมค์ SM57 2ตัว และ PG42 อีก 2ตัว รวมแล้วบนเวทีจะมี microphone ทั้งหมด 6 ตัวหมุนเวียนกันใช้

mic 6 ตัว ต่อเข้าครบทั้ง 6 inputs บน mixer ได้ครบพอดี แต่ก็มีปัญหาบางอย่างที่ต้องคอยตามแก้ไขอยู่ตลอดช่วงของการเสวนา ก็คือเนื่องจากมีผู้ร่วมเสวนาจำนวนมาก ไมค์เลยถูกส่งต่อสลับเปลี่ยนกันไปตลอดเวลา ทำให้ต้องไล่ตาม balance เสียงกันอยู่ตลอด ตรงนี้ได้ใช้ประโยชน์จากปุ่ม PFL อย่างเป็นที่สุด รวมถึงการ monitor ฟังทั้ง 2 mix (FOH , mix-out) ที่ตรงนี้ต้องยอมรับว่าทำได้ไม่ดีเท่าที่ควร ขออภัยเอาไว้ด้วยครับ

แต่ก็นับว่าโชคดียังมีอยู่เรื่องนึง คือผมก็ไม่รู้มาก่อนว่าโปรแกรม GarageBand ที่ผม run อยู่บนเครื่อง Macbook Pro ที่ใช้บันทึกเสียงจาก stereo out ของ mixer ตั้งแต่เริ่มต้น มันจะหยุดอัดทันทีที่ file ที่อัดมีขนาดเกิน 2GB แล้วมันก็มาหยุดอัดตอนที่การเสวนาจบลงพอดี โชคดีจริงๆที่มันไม่ขาดกลาง เลยยังทำให้มี mp3 จากงานเสวนามาให้ฟังกันได้อยู่

ในช่วงสุดท้ายหลังจากเสวนาก็มีการเปลี่ยน session กลับมาเป็น iHear เล่นอีกครั้ง เรียกว่าก็ต้องย้ายสายทั้งหมดให้กลับไปเป็นแบบเดือนเหมือนเมื่อตอนเริ่มต้น แต่ในช่วงสุดท้ายนี้ผมไม่ได้อยู่นั่ง monitor สัญญาณตลอด เพราะไม่ไหวแล้ว มีอากาสปวดหลังอย่างแรง พอ setup และ sound check เรียบร้อยก็ต้องขอตัวไปนั่งพัก

เขียนสรุปการทำงานเอาไว้อย่างนี้ก่อน ไว้มีเวลาจะค่อยๆตัดเอาเสียงที่อัดไว้ไปแปะกับ vdo แล้วมาโพสให้ดูกันทีหลังนะ สุดท้ายขอไล่ขอบคุณทุกๆคนที่ช่วยงานครั้งนี้นะครับ

• @hongsyok : ขอบคุณที่ให้โอกาสเรียกมาช่วยงานครั้งนี้อีก ขอบคุณสำหรับ Shure PG42 และสายไมค์ความยาว 10m ทั้ง 4เส้นด้วยครับ รวมถึงข้าวต้มหลังเสร็จงานด้วยพี่
• @davedawcomm : ยินดีที่ได้ร่วมงานกันอีกครั้ง และขอบคุณสำหรับ Yamaha MG12c mixer ครับ
• @iPattt : ขอบคุณที่ให้ผมทำงานที่ถนัดได้เต็มที่ครับ ขอบคุณสายสัญญาณต่างๆและ SM57 ทั้ง 2ตัวด้วยครับ
• @feelinglomo : ขอบใจที่แบก Fender Blue Deluxe มาว่ะ
• @iChattt : ขอบคุณที่แบก Presonus FirePod มาเผื่อเป็น backup ครับ
• iHear ทุกคน @plajazz @iPoup2e @tongkatsu @iNattt @Bankmodify : ยินดีที่ได้ร่วมงานอีกครั้ง (ไปทีไรไม่เคยได้ไปนั่งฟังดนตรีเฉยๆซะที)
• @prettygift : ขอบใจที่ช่วย print manual Yamaha MG124c mixer เอาไว้ในกระเป๋าเผื่อเหตุฉุกเฉิน แล้วก็นั่งอยู่ด้วยกันจนเสร็จงาน
• @mr_aum : ไม่ได้พี่มาช่วยโยกย้ายสายตอนเปลี่ยน session ผมแย่แน่ ไม่รู้ว่าอาการปวดหลังจะกำเริบรุนแรงขนาดนั้น
• The Nation : ขอบคุณสำหรับ wireless mic 2ตัว และระบบเสียงอีก 1คันรถที่รอเป็น backup อยู่ครับ
• @meneeeee : ขอบคุณที่ช่วยเก็บของตอนจบงานครับ
• … ขาดตกใครไปต้องขอโทษด้วยนะครับ วันนั้นมึนๆแล้วเหมือนกัน แต่ก็ขอบคุณทุกคนครับ

รูปทั้งหมดโดย @booruball ครับ